FTL ve LTL nedir?
FTL (komple), aracın tamamının tek bir göndericinin yüküne tahsis edilmesi; LTL (parsiyel), farklı göndericilerin yüklerinin aynı araçta birleştirilmesidir. Komplede gönderici, boş kalan hacim dâhil sefer bedelini öder; parsiyelde yükleme metresi (LDM) veya ücretlendirilebilir ağırlık olarak ölçülen, kapladığı alanın bedelini öder.
FTL ile LTL arasındaki fark pratikte nedir?
Fark, aracın tamamının tek bir göndericiye tahsis edilip edilmemesindedir. Komple taşımada dorsenin tüm kapasitesi tek yüke ayrılır ve araç yükleme adresinden boşaltma adresine aktarmasız gider. Parsiyelde ise farklı göndericilerin yükleri aynı araçta birleştirilir, çoğunlukla bir konsolidasyon deposunda toplanır ve varışta yeniden ayrılır. Komplede yük elleçlenmediği için hasar ve karışma riski düşer, transit süre öngörülebilir olur, ancak boş kalan hacmin bedelini de siz ödersiniz. Parsiyelde yalnız kapladığınız alanı ödersiniz; buna karşılık toplama-dağıtım turu, aktarma merkezindeki bekleme ve aynı araçtaki diğer yüklerin gümrük sorunları sizin sevkiyatınızın süresini de etkileyebilir.
Alan nasıl ölçülür ve fiyatlanır?
Karayolunda ölçü birimi yükleme metresidir (LDM): dorsenin 13,6 metrelik uzunluğundan yükünüzün kapladığı metre. 80 × 120 cm euro paletler yan yana dizildiğinde yaklaşık 0,4 LDM, 100 × 120 cm endüstriyel paletler yaklaşık 0,5 LDM yer kaplar. Fiyatlamada gerçek ağırlık ile alan karşılığı kıyaslanır; sektörde yaygın dönüşüm 1 LDM için yaklaşık 1.750 kg, 1 m³ için yaklaşık 333 kg'dır ve hangisi büyükse o esas alınır. Yükleme metresi hesaplama aracı bu aritmetiği paletleriniz için yapar; hacim ağırlığı ise aynı fikri diğer modlar için anlatır.
Hangi hacimden sonra komple tır mantıklı olur?
Kesin bir eşik yoktur; karar, parsiyel birim fiyatının komple navluna yaklaştığı noktada verilir. Pratikte 12-14 euro palet, yani yaklaşık 5-6 LDM civarında parsiyel toplamı komple navluna yaklaşmaya başlar; ağır ve yoğun yüklerde bu eşik daha erken gelir. Standart 13,60 metrelik tenteli tır, euro palet ölçüsüyle genellikle 33 palet alır. En sağlıklısı, iki seçeneği aynı gün fiyatlatıp karşılaştırmaktır.
Transit süre ve riskte ne değişir?
Komple, tek araca bağlı olduğu için transit süre daha öngörülebilirdir; yük yüklemeden boşaltmaya kadar elleçlenmediği için hasar riski de düşüktür. Parsiyel, toplama turu ve aktarma merkezindeki beklemeyle uzayabilir; elleçleme sayısı arttığı için risk görece yüksektir. Seçim genelde hacim, aciliyet ve yükün kırılganlığı arasındaki dengeyle yapılır. Hangisi olursa olsun taşıma bir CMR taşıma senedi ile belgelenir.
Komple (FTL) ve parsiyel (LTL) taşımanın karşılaştırması
| Ölçüt |
Komple (FTL) |
Parsiyel (LTL) |
| Araç kullanımı |
Dorsenin tamamı tek yüke tahsis edilir |
Farklı göndericilerin yükleri birleştirilir |
| Fiyat esası |
Sefer bazlı; boş hacmin bedeli de gönderene aittir |
Kapladığı LDM veya ücretlendirilebilir ağırlık üzerinden |
| Aktarma |
Yok; yükleme adresinden boşaltma adresine doğrudan |
Konsolidasyon ve dağıtım deposunda elleçleme var |
| Transit süre |
Daha öngörülebilir, tek araca bağlı |
Toplama turu ve aktarma beklemesiyle uzayabilir |
| Hasar riski |
Elleçleme olmadığı için düşük |
Elleçleme sayısı arttığı için görece yüksek |
| Uygun olduğu durum |
Yüksek hacim, aciliyet, kırılgan veya hassas yük |
Küçük partiler, düzenli sevkiyat, esnek termin |
Sık sorulan sorular
FTL mi LTL mi daha ucuz?
Genel bir cevap yok. Karar, parsiyel birim fiyatının komple navluna yaklaştığı noktada verilir: yükünüz dorsenin yalnız küçük bir kısmını kaplarken yalnız kapladığınız alanın bedelini ödersiniz; birim fiyat komple navluna yaklaştıkça komple tır daha iyi seçim olur. En sağlıklısı, iki seçeneği aynı gün fiyatlatıp karşılaştırmaktır.
FTL'de boş kalan hacmin bedelini öder miyim?
Evet. Komple taşımada dorsenin tüm kapasitesi yükünüze tahsis edilir; fiyat sefer bazlıdır ve boş hacmin bedeli de gönderene aittir. Aracın yükleme adresinden boşaltma adresine aktarmasız gitmesinin karşılığı budur.
Yükleme metresi nedir?
Yükleme metresi (LDM), dorsenin 13,6 metrelik uzunluğundan yükünüzün kapladığı metredir ve parsiyelde alanın ölçüldüğü birimdir. Hesabın standart taban genişliği 2,40 m'dir. Kendi paletleriniz için yükleme metresi hesaplama aracıyla hesaplayabilirsiniz.
Frigorifik yük parsiyel taşınabilir mi?
Evet; ancak parsiyel frigorifik sevkiyatlarda yalnız aynı sıcaklık grubundaki ürünler birleştirilebilir ve kapı açılma sayısı da planlamaya dâhil edilir. Frigorifik taşımada belirleyici olan, sıcaklık rejiminin kesintisiz korunmasıdır.