Kalkulator masy objętościowej
Obliczanie masy płatnej w transporcie lotniczym, drogowym i morskim.
Masa objętościowa to wartość obliczeniowa, która wyraża w kilogramach przestrzeń zajmowaną przez ładunek: szerokość × długość × wysokość w centymetrach, podzielone przez dzielnik właściwy dla danego rodzaju transportu. Dzielnik referencyjny w transporcie lotniczym wynosi 6000, w sieciach kurierskich typu ekspres 5000, a w ładunkach częściowych w transporcie drogowym zwykle 3000. Faktura opiera się na wyższej z dwóch wartości: rzeczywistej masie brutto lub masie objętościowej.
Jak przebiega obliczenie
Wzór: masa objętościowa (kg) = (szerokość × długość × wysokość, w cm) ÷ dzielnik. Masa płatna = wyższa z wartości: rzeczywistej masy brutto i masy objętościowej. Przykład: 5 kartonów o wymiarach 120 × 80 × 90 cm, każdy ważący 80 kg; łączna masa brutto 400 kg. Objętość jednego opakowania: 864 000 cm³. Lotniczy (6000): 864 000 ÷ 6000 = 144 kg na opakowanie, 720 kg dla pięciu; masa rzeczywista wynosi 400 kg, więc masa płatna to 720 kg. Ekspres (5000): 172,8 kg na opakowanie → 864 kg. Drogowy (3000): 288 kg na opakowanie → 1440 kg. Ten sam ładunek daje trzy różne masy płatne w trzech rodzajach transportu. Porównanie zawsze wykonuje się na poziomie przesyłki: najpierw sumuje się masy objętościowe wszystkich opakowań, a następnie porównuje je z łączną masą brutto.
Dzielnik to w rzeczywistości próg gęstości
Dzielnik określa minimalną liczbę kilogramów, którą przewoźnik nalicza za jeden metr sześcienny przestrzeni. Ponieważ 1 m³ = 1 000 000 cm³, dzielnik przekłada się bezpośrednio na próg gęstości: dzielnik 6000 oznacza około 167 kg na metr sześcienny, 5000 — 200 kg, a 3000 — około 333 kg. Jeśli gęstość Państwa ładunku jest powyżej progu, fakturowana jest masa rzeczywista; jeśli poniżej — masa objętościowa. Jeśli opakowanie o objętości 1 m³ waży 150 kg, w transporcie lotniczym (próg 167 kg) rozliczane jest według objętości; jeśli to samo opakowanie waży 300 kg — według masy. Ciaśniejsze pakowanie przekłada się więc na fakturę tylko w takim stopniu, w jakim podnosi gęstość ponad próg; jeśli jest ona już powyżej progu, zmniejszenie objętości nie zmienia masy płatnej. Definicję pojęcia znajdą Państwo w haśle czym jest masa objętościowa.
- Dzielnik 6000 ≈ 167 kg/m³
- Dzielnik 5000 = 200 kg/m³
- Dzielnik 3000 ≈ 333 kg/m³
6000 czy 5000 we frachcie lotniczym?
We frachcie lotniczym ustalonym dzielnikiem IATA jest 6000; w sieciach kurierskich typu ekspres powszechny jest 5000, który dla tego samego pudła daje wyższą masę płatną. To, który dzielnik obowiązuje, zależy od taryfy i umowy — warto zażądać go na piśmie w wycenie, ponieważ różnica między 6000 a 5000 to około dwadzieścia procent w przypadku ładunków objętościowych. Jeszcze dwie uwagi: wymiary krawędzi zazwyczaj zaokrągla się do najbliższego centymetra, a w większości taryf masa płatna jest zaokrąglana w górę do następnego stopnia co pół kilograma, więc 40,1 kg fakturowane jest jako 40,5 kg. Typ statku powietrznego i wysokość palety narzucają ponadto odrębne ograniczenie fizyczne; nawet jeśli obliczenie się zgadza, wysokie opakowanie może nie zostać przyjęte. Zob. transport lotniczy.
- Wzorzec IATA: 6000
- Sieci kurierskie typu ekspres: 5000
- W większości taryf masa płatna jest zaokrąglana w górę do 0,5 kg
W transporcie drogowym dzielnik nie jest jedyną miarą
Najczęstszym dzielnikiem w ładunkach częściowych w transporcie drogowym jest 3000; odpowiadający mu przelicznik zapisuje się też jako 1 m³ ≈ 333 kg. W zależności od przewoźnika i trasy mogą być stosowane inne dzielniki, takie jak 4000, lub zupełnie inna podstawa — metr ładunkowy (LDM). Przy LDM opłata wynika z długości, jaką ładunek zajmuje na podłodze naczepy; powszechnie stosowany w branży przelicznik to 1 LDM ≈ 1750 kg, a europaleta 120 × 80 cm zajmuje około 0,4 LDM. W przypadku ładunku niepiętrzonego rozłożonego na podłodze obliczenie według LDM może wypaść drożej niż obliczenie według objętości. Ponieważ długość wewnętrzna standardowej naczepy typu firanka wynosi około 13,6 metra, w większości ładunków częściowych miejsce kończy się wcześniej niż kilogramy. Zapytanie, jaką podstawę stosuje taryfa, ma większe znaczenie niż spór o dzielnik. Zob. transport drogowy.
- Najczęstszy dzielnik: 3000 (1 m³ ≈ 333 kg)
- Podstawa alternatywna: LDM (metr ładunkowy); 1 LDM ≈ 1750 kg, europaleta ≈ 0,4 LDM
- Długość wewnętrzna naczepy typu firanka ≈ 13,6 m
Na morzu nie ma dzielnika, jest tona frachtowa
W transporcie morskim dzielnik masy objętościowej nie jest stosowany. W LCL bezpośrednio porównuje się metry sześcienne z tonami: 1 CBM przyjmuje się jako 1000 kg, a wartość wyższa jest fakturowana jako tona frachtowa (R/T). To bardzo wysoki próg, odpowiadający dzielnikowi 1000; ponieważ prawie wszystkie zwykłe ładunki handlowe pozostają poniżej niego, faktura LCL w praktyce wynika z objętości. W FCL nie ma ani dzielnika, ani tony frachtowej: opłata jest naliczana za kontener i obowiązują Państwa jednocześnie dwa ograniczenia — pojemność wewnętrzna kontenera i jego maksymalna ładowność; decyduje to, które wypełni się wcześniej. Obliczenie w metrach sześciennych znajdą Państwo w kalkulatorze CBM; różnice między rodzajami transportu opisują strony FCL i LCL oraz transport morski.
- LCL: metry sześcienne ↔ tony, obowiązuje wartość wyższa
- Przelicznik: 1 CBM = 1000 kg
- FCL: opłata za kontener; ograniczeniami są objętość i maksymalna ładowność, nie ma masy objętościowej
Najczęściej zadawane pytania
Czym dokładnie jest masa płatna?
To wyższa z dwóch wartości: rzeczywistej masy brutto i masy objętościowej. Przewoźnik oblicza obie i stosuje swoją taryfę do wyższej. Dla ładunku ważącego 400 kg, którego masa objętościowa wynosi 720 kg, faktura jest wystawiana na 720 kg. W przypadku ładunku lekkiego, ale objętościowego sam odczyt z wagi nic więc nie znaczy; przy prośbie o wycenę trzeba podać również wymiary.
Czy do mojej przesyłki stosuje się 6000, czy 5000?
To zależy od taryfy. Dla ładunków ogólnych przewożonych na lotniczym liście przewozowym powszechną praktyką jest wzorzec IATA 6000; w sieciach kurierskich typu ekspres stosuje się zwykle 5000. Różnica między nimi podnosi masę płatną ładunków objętościowych o około dwadzieścia procent. Warto zażądać wyraźnego wskazania dzielnika w wycenie, aby uniknąć późniejszych sporów.
Ile kilogramów liczy się za jeden metr sześcienny w transporcie drogowym?
Powszechnie przyjmuje się około 333 kilogramów, co odpowiada dzielnikowi 3000. Niektórzy przewoźnicy stosują dzielnik 4000, a inni zamiast metrów sześciennych stosują podstawę metra ładunkowego (LDM); po stronie LDM powszechny przelicznik to 1 LDM ≈ 1750 kg. W przypadku ładunku niepiętrzonego rozłożonego na podłodze obliczenie według LDM może wypaść wyżej niż obliczenie według objętości. Przy prośbie o wycenę zapytanie, jaka podstawa obowiązuje, ma większe znaczenie niż spór o wartość dzielnika.
Czy masa objętościowa jest obliczana także we frachcie morskim?
Masa objętościowa z dzielnikiem nie jest obliczana. W LCL metry sześcienne i tony porównuje się bezpośrednio, a wartość wyższa stanowi tonę frachtową; przelicznik to 1 CBM = 1000 kg. Ponieważ ten próg jest znacznie wyższy niż w transporcie lotniczym, w zwykłych ładunkach handlowych przeważa najczęściej objętość. W FCL opłata jest naliczana za kontener i pojęcie masy objętościowej nie występuje; granicę wyznaczają pojemność wewnętrzna kontenera i jego maksymalna ładowność.
Czy zmniejszenie opakowania obniży fakturę?
Tylko jeśli gęstość ładunku jest poniżej progu wynikającego z dzielnika. W transporcie lotniczym przy dzielniku 6000 próg wynosi około 167 kilogramów na metr sześcienny; dla ładunku poniżej tego progu zmniejszenie objętości bezpośrednio obniża masę płatną. Jeśli ładunek jest już gęstszy niż próg, faktura wynika z masy rzeczywistej, a optymalizacja opakowania nie zmienia opłaty — jedynie ułatwia obsługę.